نامه ۱۲

من وصية له عليه السلام وصي بها معقل بن قيس الرياحي حين أنفذه إلى الشام في ثلاثة آلاف مقدّمةً له

اتَّقِ اللَّهَ الَّذِي لَا بُدَّ لَكَ مِنْ لِقَائِهِ وَلَا مُنْتَهَى لَكَ دُونَهُ، وَلَا تُقَاتِلَنَّ إِلَّا مَنْ قَاتَلَكَ، وَسِرِ الْبَرْدَيْنِ وَغَوِّرْ بِالنَّاسِ وَرَفِّهْ فِي السَّيْرِ، وَلَا تَسِرْ أَوَّلَ اللَّيْلِ فَإِنَّ اللَّهَ جَعَلَهُ سَكَناً وَقَدَّرَهُ مُقَاماً لَا ظَعْناً، فَأَرِحْ فِيهِ بَدَنَكَ وَرَوِّحْ ظَهْرَكَ، فَإِذَا وَقَفْتَ حِينَ يَنْبَطِحُ السَّحَرُ أَوْ حِينَ يَنْفَجِرُ الْفَجْرُ فَسِرْ عَلَى بَرَكَةِ اللَّهِ. فَإِذَا لَقِيتَ الْعَدُوَّ فَقِفْ مِنْ أَصْحَابِكَ وَسَطاً وَلَا تَدْنُ مِنَ الْقَوْمِ دُنُوَّ مَنْ يُرِيدُ أَنْ يُنْشِبَ الْحَرْبَ، وَلَا تَبَاعَدْ عَنْهُمْ تَبَاعُدَ مَنْ يَهَابُ الْبَأْسَ، حَتَّى يَأْتِيَكَ أَمْرِي. وَلَا يَحْمِلَنَّكُمُ شَنَآنُهُمْ عَلَى قِتَالِهِمْ قَبْلَ دُعَائِهِمْ وَالْإِعْذَارِ إِلَيْهِم.

ترجمه

پرهیز از آن خدایی که با او دیدار برای تو لازم است و هیچ مرزی جز او برای تو نیست، و با کسی جز کسی که با تو جنگید، نجواز. سر برادرت را مخفی کن و با مردم مهربان باش و در راه رفتن روان باش، و در اوایل شب راه نرو، زیرا خدا آن را جایگاه آرامش قرار داده و مقامی پایدار برای آن تعیین کرده، پس بدن خود را در آن استراحت ده و پشتت را سبک کن، و وقتی که سحر در حال فرونشستن باشد یا فجر در حال در شکستن باشد، برکت خداوند بر راهت بگذار. و هنگامی که با دشمن روبرو شدی، در میان یارانت ایستا، نه آنچنان که کسی می‌خواهد جنگ را آغاز کند به نزدیکیش بیا، و نه آنچنان که کسی از شدت بترسد از او دور شو، تا فرمانم به تو برسد. و دشمنی آنان را بر تو وادار نکند که قبل از فراخواندن و عذرخواهی از آنان با آنان بجنگی.